Deelgemeente Beselare
Sint-Martinuskerk, centrum
De kerk werd na de Eerste Wereldoorlog in neogotische stijl heropgebouwd.
Bij het binnengaan van de kerk bemerkt u een oude grafsteen van Adriaan Van
der Woestine (1527). De familie Van der Woestine speelde immers een belangrijke
rol
in de Beselaarse geschiedenis.
Heksenmonument, centrum
Dit beeld van een gifmengster werd ingehuldigd in 1988 naar aanleiding van de 30e Heksenstoet.
Deelgemeente Geluveld
Kasteel Keingiaert de Gheluvelt, Kasteelstraat
Het kasteel werd na de Eerste Wereldoorlog heropgebouwd en was eigendom van de eerste Belgische vrouwelijke burgemeester. Het kasteel is nu privé-eigendom.
Kleinere oorlogsmonumenten
Monument South Wales Borderers: centrum
Obelisk Gloucester Regiment: Menenstraat
Gedenksteen 2e Worcestershire Regiment: centrum
Sint-Margarethakerk, centrum
De kerk, in 1924 in neo-romaanse stijl gebouwd, is gewijd aan de H. Margaretha, die hier reeds 8 eeuwen vereerd wordt. Aan de buitenmuren bevinden zich een aantal bas-reliëfs die het leven van de heilige evoceren. Naast het altaar bevindt zich de gedenkplaat van een luitenant, die hier sneuvelde op 9 oktober 1917.
Deelgemeente Passendale
De Oude Kaasmakerij, 's Graventafelstraat 48a
Vandaag
is Passendale niet alleen geassocieerd met de Eerste Wereldoorlog, maar ook
met de gelijknamige kaas, die hier sinds 1932 vervaardigd wordt en internationaal
gesmaakt is.
De Oude Kaasmakerij is in 2002 volledig gerenoveerd en ingericht voor een unieke kennismaking met het productieproces van melk tot kaas. De Oude Kaasmakerij is echter meer dan een museum, maar een interactieve en experimentele kennismaking met kaas in al zijn facetten. Hier ruikt en voelt u niet alleen kaas, u proeft het ook. De prachtige ligging en ruime cafetaria met eetgelegenheid maken de Oude Kaasmakerij tot ideale uitvalsbasis voor een bezoek aan de streek en een niet te missen halte voor elke wandel- of fietstocht.
Sint-Audomaruskerk, centrum
De oorspronkelijke romaanse kerk werd in 1904-1906 in neo-romaanse stijl heropgebouwd en werd tijdens de Eerste Wereldoorlog volledig verwoest. Na de oorlog werd de kerk in haar vooroorlogse stijl heropgetrokken. Merkwaardig is het brandraam (linker zijbeuk) dat op 13 oktober 1928 ingezegend werd ter herinnering aan de Slag om Passendale. Het kreeg de naam 66th E.L. Division Memorial Window.
Tyne Cot Cemetery, Tyne Cotstraat
Het is de grootste Britse militaire begraafplaats op het vasteland. Het telt 11.956 zerkjes en op de Missing Memorial staan 34.957 namen van de vermisten vermeld (van na 15 augustus 1917).
Het ontwerp ervan is van de hand van de Engelse architect Baker. Hij slaagde erin bij de uitbouw van de begraafplaats een compromis te vinden tussen zijn eigen opvattingen qua architectuur en de plaatselijke landschaps- en historische gegevens. De halfcirkelvormige achterwand met naampanelen van de vermisten verwijst naar de boogvormige frontlijn ten oosten van Ieper "Ypres Salient". De architectuur bevat zowel elementen van Griekse stijl als typische Engelse stijlelementen.
Het Offerkruis werd opgesteld op de plaats waar een Duitse bunker stond. Rudyard Kipling koos de spreuk "Their names liveth for evermore" op de "Stone of Remenbrance".
De naam Tyne Cot is te vinden op de Engelse stafkaarten uit 1917, waarop ieder herkenningspunt aangeduid staat. Cot, afgeleid van cottage, wijst op een kleine hoeve. Tyne is een rivier die door Northumberland vloeit en vormt de aanduiding van de beek. Op de begraafplaats staan in totaal 5 bunkers, waarvan 3 zichtbaar.
Canadian Memorial, Canadalaan
Het herinnert aan de gesneuvelde Canadezen bij de inname van Passendale.
New Zealand Memorial, 's Graventafelstraat
Dit monument verwijst naar de inname van dit kruispunt door de Nieuw-Zeelandse divisie op 4 oktober 1917.
New British Cemetery, 's Graventafelstraat
85th inf. Batallion Memorial, Passendalestraat
Hier rusten de gesneuvelden van twee Canadese divisies, die na een vreselijke strijd van ruim drie maanden, in november 1917, Passendale opnieuw op de Duitsers veroverden.
Australian Memorial, centrum
Dit monument werd in 1993 onthuld nav. de 75e verjaardag van het einde van de Eerste Wereldoorlog.
Britse bunker, 's Graventafel
Britse bunker, met duidelijk zichtbare sporen van de ijzeren golfplaten waarin beton gestort werd.
Deelgemeente Zandvoorde
The Household Cavalry Monument, centrum
Dit sobere monument in witsteen herinnert aan de activiteiten van de 1e en 2e Cie Life Guards & Royal Horse Guards, die hier in 1914 streden
Zantvoorde New British Cemetery, Kruisekestraat
Sint-Bartholomeuskerk, centrum
Deze kerk werd in de periode 1923-1925 in neo-gotische stijl heropgebouwd. Hier wordt St.-Cornelius vereerd tegen kinder- en veeziekten.
Gedenkplaat Jacques Brel, Zandvoordeplaats 45
Aan het geboortehuis van Romain Brel (Jacques Brels vader) werd in 1988 een gedenkplaat onthuld nav. het 10-jarig overlijden van Jacques Brel.
Commandobunker Zandvoorde, Gaverstraat
Deze Duitse commandobunker uit 1916 is nog volledig intact en vrij toegankelijk.
Gasthuisbossen
Deze bossen zijn eigendom van het OCMW Ieper en dagelijks open voor het publiek. Gasthuisbossen wandelpad (9,5 km) loopt door de verschillende bosdomeinen.
Deelgemeente Zonnebeke
Memorial Museum Passchendaele 1917, Ieperstraat 5
'Passchendaele' is niet alleen een episode uit de geschiedenis van de Eerste Wereldoorlog, het is ook een begrip geworden, een internationaal symbool voor oorlogsgeweld in zijn meest gruwelijke vorm. In 1917 werden hier in honderd dagen meer dan 400.000 militairen buiten gevecht gesteld voor een terreinwinst van slechts enkele kilometers.
Negentig jaar na het begin van de Grote Oorlog opende de gemeente Zonnebeke met Anzac-day 2004 in het kasteeldomein een gloednieuw museum. Het Memorial Museum Passchendaele 1917 is de opvolger van het Streekmuseum en kiest voor een klassieke historisch-educatieve presentatie.
De bezoeker doorloopt de vijf slagen bij Ieper aan de hand van indrukwekkend fotomateriaal, een nauwkeurig geselecteerde collectie met historische voorwerpen en verschillende levensechte diorama's.
Wandelen in een Duitse loopgraaf of afdalen in een unieke 6 m diepe Britse dugout met communicatie- en verbandpost, hoofdkwartieren en slaapplaatsen, het kan alleen in het Memorial Museum Passchendaele 1917. De ideale uitvalsbasis voor een bezoek aan de streek, een absolute must voor toerist én specialist.
Inlichtingen: dienst toerisme en www.passchendaele.be
Onze Lieve Vrouw - Kerk, centrum
Deze kerk, gedeeltelijk gebouwd op de ruïnes van de oude abdijkerk, is de eerste moderne kerk in België naar een ontwerp van de Brugse architect Huib Hoste. Baksteen en gewapend beton vormden de belangrijkste bouwelementen. Opvallend is het brede middenschip en de rondbogen in de vensters tussen de pijlers. De calvariegroep in brons boven het altaar en de twaalf apostelbeelden zijn het werk van de Brugse kunstenaar Jules Fonteyne. Fonteyne en Hoste werkten samen de glasramen uit.
Alhoewel het bouwwerk heel wat kritiek te verduren kreeg, had het ook zijn bewonderaars. Architect Bruggeman schreef aan Hoste over deze kerk "Zonnebeke is een soort mekka geworden voor gans intellectueel Vlaanderen, een bron waaraan de jongeren zich kunnen laven, de tafel waaraan zij communiceren.".
In 1998 begon men aan de restauratie.
Archeologische opgravingen, kerk
In de archeologische tuin aan de rechterkant van de kerk werden de resultaten van de diverse opgravingcampagnes naar de Augustijnenabdij gevisualiseerd. Op de dienst toerisme is hierover ook een plooifolder verkrijgbaar.
Het keerpunt - Sculptuur Paul Gees, rotonde Langemarkstraat en Roeselarestraat
Paul Gees zegt over zijn sculptuur "Verwijzend naar de oorlog kan dit beeld worden gelezen als een bedwongen conflict, een trotseren, maar ook een bewustzijn van het permanente risico, het precaire als een opgeladen stilte. Het beeld stelt eveneens het verticale boven het horizontale, als het streven naar het geestelijke boven het materiële. Uit het laatste ontstaat immers al te vaak een reden tot conflict, op welke schaal dan ook".
De Zonnewijzer - Sculptuur Camiel Van Breedam, rotonde Ieperstraat
Dit werk symboliseert de wegen die elkaar kruisen en die tegelijkertijd de hoogte in lopen: lucht, hemel, symbool van de miljoenen zinloos gesneuvelde jonge mensen. De steunberen zelf zijn symbool van steunen, die naar de lucht reiken, muren ondersteunen die niet meer bestaan, die door de oorlog verwoest zijn. Tegelijkertijd zijn ze een symbool van hoop door hen naar de lucht (hemel) reikende vorm, verlengd door de zacht dalende (of klimmende) duckboards.
Het was (g)een gezicht - Sculptuur Johan Lievens, rotonde Broodseinde
Het beeld wil een moment vatten tussen Leven en Dood, tussen Ondergang en Toekomst. Het 'hoofd' ligt achterover gekanteld en steunt (nog) slechts op één lijn en één punt. Aan de ene zijde is vooral het stervende, aan de andere zijde kijkt het nog omhoog in ultieme hoop. Het wil zowel de individuele menselijke kwetsbaarheid en (ver)nietig(baar)heid aanraken als de naamloze collectieve catastrofe.
Crypte - gemeenschappelijke grafkelder, kerkhof Roeselarestraat
Deze gemeenschappelijke grafkelder bevindt zich op het kerkhof en is een unicum in België. Hierin staan veertien kisten opgesteld met Zonnebeekse oud-strijders van de Belgische Onafhankelijkheid, de Eerste en de Tweede Wereldoorlog. Boven en naast de crypte bemerken we een 20-tal heldenzerkjes. De crypte is dagelijks toegankelijk.
Buttes New British Cemetery - 5th Australian Division Monument, Lange Dreve (Doelbos)
De 2.066 zerken staan rechtlijnig opgesteld tegenover de aarden kogelvangheuvel. Hier bovenop staat een granieten obelisk die verwijst naar de wapenfeiten van de 5de Australische Divisie. Achteraan bevindt zich het Missing Memorial in de vorm van een Griekse zuilentempel.
Polygoon Wood Cemetery, Lange Dreve (Doelbos)
Een vijfhoekig opgebouwde battlefieldbegraafplaats.
Princess Patricia Light Infantry Monument, Prinses Patriciastraat
Het gedenkteken neemt de vorm aan van een Canadese esdoorn omringd door een granieten bank. Het verwijst naar de operaties van het regiment op 8 en 9 mei 1915 (slag om de Frezenberg) toen de Duitse opmars werd gestuit.
Gedenkzuil James Ewen Brodie, Nonnebossen
Dit granieten kruis opgericht in de Nonnebossen, duidt de plaats aan waar de jonge Brodie stierf.
Monument van de 7e Britse Divisie, Beselarestraat
Deze zuil met kencijfer 7 werd op 1 oktober 1924 opgericht ter nagedachtenis van de activiteiten van de 7e Britse Divisie in de Eerste Slag om Ieper (oktober-november 1914) die de sector Broodseinde-Beselare-Kruiseike verdedigde.
Broodseinde gedenkteken, Broodseinde
Dit
Franse monument werd pas in 1977 opgericht. Het herinnert aan de 16.000 Fransen
die sneuvelden tussen 23 oktober en 13 november 1914.
Kasteel Zonnebeke, Ieperstraat 5
et is gelegen op het domein van de vroegere Augustijnenabdij. Na de Eerste Wereldoorlog werd het kasteel door de familie Iweins in Normandische stijl heropgetrokken. In 1980 werd het door de gemeente aangekocht en opengesteld voor het publiek. Dit 10 ha grote gemeentelijke domein bevindt zich naast de kerk in Zonnebeke. Het is vrij toegankelijk en u kunt er genieten van een prachtige visvijver. In het park- en bosgedeelte werd eveneens een bomenpad uitgewerkt.
Bunkers -Polygoonbos, Lange Dreve (Doelbos)
In het bos bevinden zich één Duitse bunker bestaan de uit twee afgescheiden compartimenten en één onafgewerkte Duitse bunker met duidelijk zichtbaar gebruik van spoorstaven.
Den Doel (Polygone)
Het bos is 68 ha groot en gelegen dicht bij Zonnebeke centrum. Dit bos, eigendom van het Vlaamse Gewest is vrij toegankelijk en is voorzien van brede wandelpaden. Hier start eveneens het Polygone-ruiterpad.